Ekološki rizici dubokomorskog rudarstva ponovo su u fokusu nakon što je ekspedicija nevladine organizacije zabeležila visoku biodiverzitetnu aktivnost u arktičkom području koje je predmet planova za istraživanje. Kampanja je istovremeno ukazala na prisustvo ranjivih vrsta u blizini morskog reljefa relevantnog za potencijalne rudarske zahvate. Nalazi se pojavljuju u trenutku kada Norveška nastavlja korake ka otvaranju svojih voda za istraživanje dubokomorskog vađenja minerala.
Terenska istraživanja započeta su krajem jula, a fokus su bili kitovi i delfini tokom plovidbe u arktičkim vodama. Prema izveštaju sa ekspedicije, u zonama predviđenim za rudarsko delovanje uočene su vrste koje se spuštaju na velike dubine, uključujući sperm kitove i više vrsta delfina. Posebno je naglašena blizina jedne podmorske uzvisine, odnosno seamounta, unutar područja planiranog rudarstva.
U jednom od predloženih područja, blizu Jan Majena, zabeleženo je ono što je opisano kao četiri grupe sperm kitova. Sperm kit je klasifikovan kao „ranjiv“, a poznat je po dubinskom ronjenju do najmanje 2.000 metara. Ekspedicija je zabeležila i dodatne susrete sperm kitova, kao i pojave orki, različitih vrsta delfina, minke kitova te perajastog kita, drugog najvećeg kopneno-morskog sisara na svetu i takođe označenog kao „ranjiv“.
Analitički značaj ovih opažanja leži u tome što se prisustvo velikih morskih sisara može povezati sa hranjenjem i korišćenjem specifičnih staništa. U izveštaju se navodi da su brojni sperm kitovi viđeni unutar rudarske zone, naročito oko Mohns Ridge-a. Istovremeno, kod Louise Boyd Seamount-a zabeleženi su susreti belokljunih delfina, jednog minke kita i jednog sperm kita.
Kirsten Young, vodeća naučnica na ekspediciji, navela je da su rezultati neočekivano obimni u odnosu na akustička očekivanja uz strme delove morskog dna. Prema njenim rečima, bilo je planirano da se detektuju akustični signali u blizini strme morske police, ali razmera opažanja bila je „neprikosnovena“. Naglasila je da prisustvo sperm kitova koji se hrane ukazuje na važnost tog područja za njihov životni ciklus u severnom Atlantiku.
Pored praćenja kitova i delfina, tim je prolazio kroz delove norveške kontinentalne police gde se nalaze manganske kvržice. Ove formacije podvodnih stena interesantne su pojedinim kompanijama koje razmatraju dubokomorsko vađenje minerala. Haldis Tjeldflaat Helle kritikovala je pristup Norveške navodeći da su to „netaknuta“ prirodna područja bogata životinjskim svetom i vrstama koje bi mogle biti nove za nauku.
Norveška istovremeno formalizuje regulatorni okvir za prvi talas izdavanja dozvola za eksploataciju mineralnih resursa sa morskog dna. Vlada je u junu pokrenula javnu konsultaciju o prvoj rundi dozvola koja obuhvata 386 blokova, pri čemu se površina opisuje kao približno dvostruko veća od Danske. Takav obim konsultacija relevantan je jer definiše geografski obuhvat potencijalnih aktivnosti pre nego što istraživanja pređu u šire faze razvoja.
Ekspedicija Greenpeace-a nastavila bi sa daljim snimanjem i prikupljanjem podataka u rudarskim zonama tokom povratka kroz međunarodne vode ka Svalbardu. Planirano trajanje putovanja trebalo bi da se završi sredinom avgusta nakon gotovo 20 dana na moru, uz prolazak od ostrva Jan Majen. U tom periodu fokus ostaje na praćenju morskih sisara i proceni obrazaca prisustva u odnosu na lokacije koje su predmet planiranja dubokomorske eksploatacije.
Dubokomorsko rudarstvo još nije započelo punopravne komercijalne operacije velikih razmera, ali se rasprava o uticajima već vodi kroz pitanja zagađenja, podvodne buke i nepovratnog oštećenja ekosistema koji imaju funkciju ponora ugljenika. U kontekstu arktičkih staništa, svaka promena uslova može imati specifične posledice po vrste koje koriste određene reljefe za ishranu i migracije. Opažanja o prisustvu sperm kitova oko Mohns Ridge-a i kod Louise Boyd Seamount-a stavljaju te lokacije u centar pažnje dok regulatorni procesi napreduju.
